Detaylı bilgi için imajbet adresini ziyaret edebilirsiniz.
Kabakulak hastalığı, paramyxovirus grubuna ait bir virüsün neden olduğu bulaşıcı bir rahatsızlıktır ve genellikle bezlerde ve sinir sisteminde etkili olur. Hastalık, solunum yoluyla ya da doğrudan temas yoluyla bulaşmaktadır. Çocukluk döneminde herhangi bir yaşta görülebilen kabakulak, yetişkinlerde daha şiddetli belirtilerle seyreder. Kuluçka süresi genelde 16-18 gün aralığındadır ancak bu süre 12 ile 25 gün arasında değişiklik gösterebilir. Hastalığın en bulaşıcı dönemi, tükürük bezlerinin şişmesinden 1-2 gün önce başlar ve bezin iltihaplanmasından sonra beş gün daha devam eder.
Belirtiler ateş, baş ağrısı, iştah kaybı, halsizlik ve kulak ağrısıyla kendini gösterir. Çiğneme işlemi sırasında ağrı hissedilir. Parotis bezinde belirgin bir şişlik meydana gelir; ateş ise genellikle 1-6 gün sürer ve ateş düştüğünde şişlik de genellikle azalır. İlk aşamada şişlik tek taraflı olabilirken, bazen her iki parotis bezi de etkilenebilir. Diğer tükürük bezlerinde de benzer şişliğe rastlamak mümkündür.
Ek olarak, orşit (erkek çocuklarında testislerin iltihabı), meningoensefalit ve pankreatit gibi komplikasyonlar da görülebilir. Orşit durumu kabakulakta tükürük bezi iltihabından sonra sıkça karşılaşılan durumlardan biridir; bu durum tek veya çift taraflı olabilir ve ergenlik dönemindeki enfeksiyonlarda daha sık görülmektedir. Genellikle ilk haftada ortaya çıkan belirtiler arasında ateş, titreme, bulantı ve alt karın bölgesinde ağrı yer alır. Testisler de şişkinlik ve ağrı yapabilirken ateş duruma eşlik eder.
Kabakulak her zaman tipik belirtileri göstermeyebilir; vakaların yaklaşık %30-40’ında enfeksiyon belirti vermeden seyreder. Tanı koymak için serolojik testler veya virüs izolasyonu yapılabilir ancak her durumda laboratuvar testine ihtiyaç duyulmaz. Eğer hasta daha önce kabakulak geçirmişse ve tükürük bezlerinde veya aseptik menenjit bulguları varsa tanı klinik olarak konulabilir.
Hastalığın önlenmesinde aşılamanın önemi büyüktür; yalnızca tek doz aşılama ile tam koruma sağlanamaz. Kabakulak salgınlara yol açabilen bir hastalık olup özellikle ergenlik dönemindeki gençlerde aşı durumu güvenilir değilse bağışıklama önerilmektedir. Unutulmaması gereken önemli bir husus ise tükürük bezlerinde oluşan her şişliğin kabakulaktan kaynaklanmadığıdır; enteroviruslar ve sitomegalovirusler de benzer klinik tablolara sebep olabilmektedir.
Sonuç itibarıyla, parotis bezinin tek taraflı şişmesi durumunda başka sebeplerin de göz önünde bulundurulması gerekmektedir; örneğin tükürük bezi kanalındaki tıkanmalar ya da bazı bakteriyel enfeksiyonlar bu tür semptomlara yol açabilir. Bu nedenle dikkatli olunmalı ve gerekli durumlarda hekim desteği alınmalıdır.
Güncel erişim için imajbet giriş sayfasını inceleyebilirsiniz.
